FusionLab Slim OV-ecosysteem • Rotterdam Zuid
Privacy-first sociale veiligheid in het openbaar vervoer

Een slim OV-ecosysteem dat veiligheid voelbaar maakt, zonder surveillance.

FusionLab ontwikkelt een interactieve wachtomgeving voor jongeren in Rotterdam Zuid. Niet door mensen te volgen, maar door sociale aanwezigheid zichtbaar te maken, transparant te communiceren en omgevingsfeedback te gebruiken.

Huidige en gewenste situatie

Van sociaal lege haltes naar een wachtomgeving die activiteit zichtbaar maakt, verbondenheid stimuleert en vertrouwen opbouwt.

Huidige situatie

Probleemcontext

Jongeren ervaren afgelegen OV-ecosystemen in Rotterdam Zuid als sociaal leeg en onvoorspelbaar, vooral in avonduren. Er is beperkte sociale controle, weinig activiteit en slechte zichtbaarheid. Veiligheidsmaatregelen zijn vooral functioneel, zoals verlichting of camera’s, maar dragen weinig bij aan een gevoel van verbondenheid.

  • Onbemande haltes buiten drukke knooppunten
  • Wachttijd zonder interactie of activiteit
  • Lage aanwezigheid van andere reizigers
  • Veiligheid wordt technisch opgelost, niet sociaal
  • Jongeren vertrouwen eerder aanwezigheid van anderen dan toezicht
Gemeente Rotterdam Veiligheidsindex CBS Veiligheidsmonitor RET reizigersonderzoeken SCP Sociale Cohesie

Gewenste situatie

Doelbeeld

Binnen dit project ontstaat een OV-wachtomgeving die actief sociale aanwezigheid zichtbaar maakt zonder personen te registreren. Veiligheid ontstaat door omgevingsfeedback en gedeelde interactie, niet door monitoring.

  • Jongeren voelen zich aantoonbaar veiliger tijdens het wachten
  • De halte communiceert activiteit of aanwezigheid in de omgeving
  • Interactie stimuleert gedeeld gebruik in plaats van individueel wachten
  • Transparant systeem zonder persoonsdata of herkenning
  • Positieve interpretatie van het systeem als hulp in plaats van controle
Veiligheidsbeleving meten Vrijwillige verblijftijd Privacy en lokale detectie

Ontwerpvraag

Twee versies van de ontwerpvraag geven richting aan het concept: van slim bushuisje naar een breder slim OV-ecosysteem.

Ontwerpvraag 1.2 Slim bushuisje voor jongeren op afgelegen locaties in Rotterdam Zuid
Hoe kunnen we een slim bushuisje ontwerpen voor jongeren van 18–25 jaar op afgelegen locaties in Rotterdam Zuid dat het veiligheidsgevoel vergroot en sociale verbondenheid stimuleert, zonder dat het als surveillance wordt ervaren?
Ontwerpvraag 1.3 Slim OV-ecosysteem met bushuisjes, tramstations en andere wachtplekken
Hoe kunnen we een slim OV-ecosysteem ontwerpen voor jongeren van 18–25 jaar op afgelegen locaties in Rotterdam Zuid dat het veiligheidsgevoel vergroot en sociale verbondenheid stimuleert, zonder dat het als surveillance wordt ervaren?

Randvoorwaarden en scope

Duidelijke ontwerpgrenzen zorgen voor focus: privacy, technische haalbaarheid, fysieke toegankelijkheid en een werkend prototype binnen 20 weken.

Randvoorwaarden Slim OV-Ecosysteem

Must-haves
  • Privacy: geen gezichtsherkenning en geen herleidbare dataopslag
  • Technisch: communicatie met RET-systemen en vandalismebestendigheid
  • Fysiek: weerbestendig en toegankelijk voor iedereen, inclusief mindervaliden
  • Project: realisatie van een werkend prototype binnen 20 weken op de RDM-Campus

Scope

In / Out

In-scope

  • Ontwerp en bouw van één interactief object + software voor sociale veiligheid
  • Gebruikerstesten met jongeren

Out-of-scope

  • Verbouwen van bushuisjes
  • Live politie-koppelingen bouwen
  • Landelijke uitrol

Beperkingen: gebruik van RDM-faciliteiten en de vaste semester-deadline.

Ontwerprichtlijnen

Het systeem moet geruststellen en niet controleren. Daarom staat transparantie centraal in techniek, interactie en fysieke vorm.

Techniek en interactie

Modulair
  • Gebruik sensoren die lokaal data verwerken
  • Bouw modulair: lichtmodule, interactiemodule, feedbackmodule
  • Zorg voor zichtbare maar niet-opdringerige aanwezigheid van het systeem
  • Geen handleiding nodig
  • Duidelijke statusfeedback: wat gebeurt er, wat kan ik doen, wat gebeurt er met mijn input?

Privacy en vertrouwen

Privacy-first
  • Geen camera’s zichtbaar op ooghoogte
  • Geen gezichtsherkenning
  • Geen dataopslag van personen
  • Werk met lokale detectie, zoals bewegingspatronen in plaats van identificatie
  • Het systeem legt altijd uit wat het meet, wat het niet doet en wanneer het actief is

Fysieke eisen

Robuust
  • Vandalismebestendig
  • Weerbestendig
  • Rolstoeltoegankelijk
  • Goed zichtbaar in het donker
  • Anti-vuil en onderhoudsvriendelijk

Heldere systeemuitleg

Transparantie
  • “Dit systeem helpt je veilig te wachten”
  • Wat het meet: bijvoorbeeld drukte, niet personen
  • Wat het niet doet: geen tracking
  • Wanneer het actief is
  • Veiligheid door omgevingsaanpassing, niet persoonsmonitoring

Meet our Team

Een interdisciplinair team met Informatica, Applied Data Science & AI, CMD en CMGT dat samenwerkt aan een privacy-first OV-oplossing.

Lakshmi Bhagoe

Informatica
Informatica student
SRS Testing Documentatie

Ruben Brucks

AI / Data
Applied Data Science & AI student
ML Ethiek Data exploration

Jurgen Kemper

CMD
Communicatie Multimedia Design
Safety research Prototyping Architectuur

Nika

CMD
Communicatie Multimedia Design
Visual ID Interviews User journey

Niels Witberg

CMGT
Creative Media and Game Technologies
Usability tests Visualisatie Planning

FusionLab

Samen
Samen bouwen we aan een slim OV-ecosysteem dat sociale veiligheid versterkt zonder surveillance — transparant, lokaal en mensgericht.
Privacy-first Sociale veiligheid Rotterdam Zuid

Backlog per teamlid

De backlog laat zien hoe de disciplines binnen FusionLab elkaar aanvullen in onderzoek, ontwerp, ontwikkeling en validatie.

Ruben Brucks Applied Data Science & AI
  • Literatuuronderzoek en deskresearch naar gerelateerde data/ML
  • Data exploration en ML case studies
  • Ethische risico’s onderzoeken en cross-checken met AVG
  • Data/ML product design, visualisatie en ETL
  • DPIA / IAMA en verantwoording
  • Tussentijdse rapporten voor het interdisciplinair team
Lakshmi Bhagoe Informatica
  • Sprintplanning en scrumboard
  • Software Requirements Specification
  • ERD en softwareontwerp
  • User stories en unit tests
  • Adviesrapport, usability test rapport en security test rapport
  • Feedbackformulieren, chats, mails, demo video en presentaties
Nika Communicatie Multimedia Design
  • Visual ID ontwikkelen
  • Interviewguide opstellen
  • Observaties uitvoeren bij RET
  • Insights-wall maken
  • User persona en user journey ontwikkelen
  • Gebruikstesten voorbereiden en visualisaties maken
Jurgen Kemper Communicatie Multimedia Design
  • Onderzoek naar veiligheidsbeleving doelgroep 18–25 jaar
  • Brainstormsessies organiseren, o.a. Starbursting
  • Expert-inzichten vertalen naar sociale interactie-ontwerpen
  • Privacy-first interactie-architectuur ontwerpen
  • Fysieke prototypes en maquettes bouwen op de RDM-Campus
  • Usability- en veiligheidstesten uitvoeren
Niels Witberg Creative Media and Game Technologies
  • Usability tests zoals 5-seconds test en A/B test
  • Visualisatie en verwerking van testresultaten
  • Brainstorming en participatory design
  • Interactie-ontwerp met wireframes, sitemap en storyboard
  • Concurrentieanalyse, notuleren en planning
  • Rolverdeling en samenwerkingsovereenkomst

Sprintdoel en planning

Het project is verdeeld in vijf sprints waarin onderzoek, conceptontwikkeling, prototyping, testen en oplevering elkaar logisch opvolgen.

Sprint 1 – Onderzoek & Richting

Doel: probleem scherp krijgen en concept-richting bepalen.
  • Literatuuronderzoek, interviews en observaties
  • Concurrentieanalyse en data/ML verkenning
  • Requirements verzamelen
  • Persona, user journey, probleemdefinitie en eerste conceptkeuze
  • Output: probleemdefinitie, persona, concept-richting en SRS v1

Sprint 2 – Conceptontwikkeling

Doel: het concept concreet maken.
  • Brainstormsessies en privacy-first interactie-architectuur
  • Wireframes en schets van data-architectuur / ERD
  • Low-fi prototype en Visual ID
  • Testplan opstellen en DPIA starten
  • Output: low-fi prototype en technisch concept

Sprint 3 – Prototype & Testen

Doel: werkend prototype bouwen en testen.
  • Functionaliteiten bouwen
  • Data/ML proof of concept ontwikkelen
  • Visualisaties maken
  • Usability tests en veiligheidstest uitvoeren
  • Output: getest prototype v1

Sprint 4 – Doorontwikkeling

Doel: verbeteren en professionaliseren.
  • UX- en technische optimalisaties
  • Security testen en ML/ETL verfijnen
  • Rapportages voor usability, security en DPIA
  • Demo voorbereiden en eindvisualisaties maken
  • Output: verbeterde versie en rapporten

Sprint 5 – Oplevering

Doel: assessment-klaar maken.
  • Laatste verbeteringen en documentatie afronden
  • Adviesrapport finaliseren
  • Demo video en presentatie voorbereiden
  • Portfolio compleet maken en eindreflectie
  • Output: werkend eindproduct en volledige documentatie

Teamwaarden en samenwerking

FusionLab werkt vanuit creativiteit, uitdaging, efficiëntie, waardering en plezier. Die waarden vertalen zich naar concrete teamnormen en heldere communicatie.

Teamwaarden

Cultuur
  • Creativiteit
  • Uitdaging
  • Efficiëntie
  • Waardering
  • Plezier

Gedeelde normen

Werkwijze
  • Voorbereid naar meetings komen
  • Deadlines halen of tijdig communiceren
  • Respectvolle en constructieve feedback
  • Problemen direct bespreken
  • Belangrijke keuzes documenteren

Communicatie

Transparant
  • Geen onnodig technisch jargon
  • Complexe ideeën visueel maken
  • Taken vastleggen in een gedeelde planningstool
  • Wekelijkse check-ins en open feedbackmomenten
  • Constructieve discussie toelaten

Relevante onderzoekers en partners

Door externe partijen tijdig te betrekken, vergroot FusionLab de realiteitswaarde en haalbaarheid van het prototype.

Partijen

Stakeholders
  • Maurice – Brandweer Rotterdam: veiligheid in publieke ruimte en noodsituaties
  • Lely – Robotica: autonome systemen, robuustheid en sensorintegratie
  • RET: inzicht in OV-infrastructuur en praktische randvoorwaarden
  • Gemeente Rotterdam: beleid rond sociale veiligheid, privacy en AVG

Moment van betrekken

Planning
  • Week 4–6: eerste conceptschets en informele feedback
  • Week 6–8: conceptvalidatie en feedback op veiligheidsfunctionaliteiten
  • Week 8–12: technische validatie en prototype-architectuur
  • Week 10+: conceptpresentatie richting gemeente
  • Week 16+: prototype demonstratie

Contact verloopt via e-mail, LinkedIn of bestaande RDM-contacten.